Na pamiątkę wydarzeń sprzed wieku

Sto pięć lat temu w Tarnowie, w księgarni Zygmunta Jelenia Ludwig Wittgenstein zakupił „Ewangelię w skrócie” Lwa Tołstoja, a historia ta miała wpływ na dalsze losy filozofa. By przypomnieć to wydarzenie, na placu Kazimierza pojawiła się tablica pamiątkowa, informująca o historii sprzed ponad wieku.

Ludwig Wittgenstein miał, można powiedzieć, epizod tarnowski, gdyż zakupił w tarnowskiej księgarni dzieło Tołstoja. Dokonujemy pewnej hiperboli, mówiąc że to przyczyniło się w znacznym stopniu do tego, że stworzył swoje najsłynniejsze dzieło – mówił Rafał Balawejder, dyrektor tarnowskiego teatru podczas uroczystości odsłonięcia tablicy pamiątkowej.

Niedługo po wizycie w mieście nad Białą austriacki filozof wydał „Traktat logiczno-filozoficzny”, który uważany jest za jego najważniejszą pracę. – To fascynujące, że zakup książki może stać się faktem historycznym. Nie o sam fakt kupienia książki jednak chodzi, lecz o to, że wielki filozof dostał być może olśnienia, rozwinął myśli Tołstoja, który był dla niego inspiracją – stwierdził Roman Ciepiela, prezydent Tarnowa.

Oficjalne odsłonięcie tablicy odbyło się nie tylko w gronie mieszkańców, z tej okazji do Tarnowa przyjechali naukowcy i osoby, którym bliska jest twórczość Ludwiga Wittgensteina. W wydarzeniu uczestniczyli m.in.: Radmila Schweitzer, prezes Wittgenstein Initiative, dr Urszula Idziak-Smoczyńska z Uniwersytetu Jagiellońskiego, prof. Ray Monk z Univeristy of Southampton, autor biografii o filozofie, a także prof. Martin Pilch z University of Vienna, prof. Alois Pichler z University of Bergen, prof. Volker Munz z Universität Klagenfurt, prof. Allan Janik i Francoise Stonborough.

Po oficjalnej części uroczystości na placu Kazimierza, w Tarnowskim Centrum Kultury odbył się wieczór wspomnień poświęcony filozofowi. – To wielki zaszczyt i radość brać udział w wydarzeniu poświęconym Ludwigowi Wittgensteinowi. Wittgenstein Initiative powstała pięć lat temu. Próbujemy odszukać miejsca, poznać decydujące momenty, które miały wpływ na życie i twórczość filozofa – wyjaśniała Radmila Schweitzer, prezeska Wittgenstein Initiative.

Ludwig Josef Johann Wittgenstein (ur. 26 kwietnia 1889 w Wiedniu, zm. 29 kwietnia 1951 w Cambridge) zajmował się przede wszystkim językiem i logiką. Poruszał także kwestie kluczowe dla filozofii umysłu i matematyki. Jego wczesne prace uczyniły z niego "ojca chrzestnego" neopozytywizmu, późniejsze - stanowiły kluczowy wkład w badaniach nad pragmatyką. W czasie pierwszej wojny światowej służył w wojsku. W 1914 r. spacerując po Tarnowie, dotarł do placu Kazimierza i do księgarni Zygmunta Jelenia, w której zakupił „Ewangelię w skrócie” Lwa Tołstoja. Niedługo po tym wydał „Traktat logiczno-filozoficzny”. Za najsłynniejszą tezę traktatu uważa się jego końcowe zdanie:  „O czym nie można mówić, o tym trzeba milczeć”.

ZOBACZ GALERIĘ ZDJĘĆ

(ww)